Heel wat leerlingen, docenten en ouders hebben het omcirkeld in hun agenda. Op 16 april vindt op het Elde College in Schijndel de landelijke finale van PROfessionals plaats. Een bijzonder moment voor de ongeveer 80 finalisten uit het praktijkonderwijs en vso, die zich door voorrondes in het hele land een weg hebben gebaand om hier te mogen schitteren. Initiatiefnemer Marco Bemelmans is vastberaden: “Deze jongeren verdienen het om gezien te worden. Ze hebben talent en dat moet erkend worden door de samenleving en het bedrijfsleven.”
Wat begon als een regionale wedstrijd, is in vier jaar tijd uitgegroeid tot de enige brede vakwedstrijd voor het praktijkonderwijs en vso in Nederland. Dit jaar doen maar liefst 40 scholen mee, met in totaal 810 leerlingen die hun vaardigheden toonden in schoolse en provinciale voorrondes. “Ik zag dat er een leemte was in de mogelijkheden voor deze jongeren om zich te etaleren,” vertelt Bemelmans. In het dagelijks leven is hij vakdocent horeca, bakkerij en catering op de praktijkonderwijs en vmbo van het Elde College. “Voor mbo- en vmbo-leerlingen zijn er verschillende vakwedstrijden, maar voor praktijkonderwijs en vso bestond er niets op deze schaal. Dat heb ik opgezet, omdat ik als vakdocent weet hoeveel talent er is in het praktijkonderwijs en vso.”
Een groeiend netwerk van coördinatoren en ambassadeurs
Marco laat niet onbesproken dat de groei van PROfessionals mede te danken is aan een netwerk van vrijwilligers, coördinatoren en ambassadeurs. “We hebben kartrekkers in verschillende regio’s die scholen stimuleren om mee te doen,” legt Marco uit. “Bijvoorbeeld een coördinator in Rotterdam die vso-scholen in die regio enthousiast heeft gemaakt. Dat verlaagt de drempel enorm en zorgt voor reclame via de ‘socials’ en mond-tot-mondreclame. Scholen zien dat deze talentenwedstrijd werkt, dat leerlingen groeien in hun zelfvertrouwen en trots zijn op hun vakmanschap.” Een van de samenwerkingspartners is Scholing Voor Arbeid (SVA). Marco: “Dit versterkt de impact van de wedstrijd. SVA toetst de finale-opdrachten en zorgt er zo voor dat de werkprocessen uit het bedrijfsleven goed terugkomen in de vakwedstrijden.”
Hoe de finalisten zich voorbereiden
De finalisten, maximaal 12 per categorie, ontvangen vier weken vóór de finale hun opdrachten, zodat ze samen met hun vakdocenten gericht kunnen oefenen. “Zo kunnen ze echt een topprestatie neerzetten,” zegt Marco. “Door ze de opdrachten vooraf te geven, kunnen ze zich goed voorbereiden en op de finaledag laten zien wat ze echt in hun mars hebben.”
Een vakbekwame jury speelt een cruciale rol bij PROfessionals. “De juryleden komen voornamelijk uit het bedrijfsleven en het onderwijs en hebben een sterke expertise in hun vakgebied,” vertelt Marco.” Ze beoordelen de leerlingen niet alleen op de uitvoering en techniek, maar ook op werkwijze en nauwkeurigheid. Voor de meeste disciplines hebben we inmiddels een vaste jury. Dat zorgt voor een consistente en professionele beoordeling.”
Ambities voor de toekomst
PROfessionals blijft zich ontwikkelen en er komen gestaag nieuwe disciplines bij. De teller staat nu op zeven categorieën: keuken, bediening, bakkerij, groen-bloem, groen-tuin, houttechniek en – nieuw dit jaar – metaaltechniek. Maar Bemelmans kijkt al verder. “Ik wil graag uitbreiden met bouw en schilderen, zorg en misschien zelfs kappersvaardigheden, cosmetische verzorging en ICT. Dit zijn allemaal richtingen waarin onze leerlingen kunnen uitblinken.”
Kansen voor werkgevers
Het uiteindelijke doel van PROfessionals reikt verder dan de wedstrijd. “Het praktijkonderwijs verdient een veel beter imago” zegt Marco fel. “Werkgevers klagen over personeelstekorten, terwijl hier jongeren zijn met gouden handen en een ongelofelijke loyaliteit. Als ze op de juiste plek komen en ze goed begeleidt, blijven ze daar vaak jaren werken. Bedrijven moeten veel meer gaan inzien dat er veel verborgen talenten zitten in het praktijkonderwijs en vso.”
Stralen op de finale
Voor de finalisten wordt 16 april ongetwijfeld een dag vol spanning. Ze gaan zich meten met leeftijdsgenoten uit heel Nederland en kunnen op een landelijk podium hun talenten laten zien. De wedstrijden zijn op beeldschermen te volgen. “Op de finaledag zie je ze nog meer groeien,” zegt Bemelmans. “Ze stralen en zijn trots op wat ze kunnen. En de winnaars mogen zich een jaar lang Nederlands kampioen noemen in hun vakgebied. Dit zijn de vakmensen van de toekomst. Ze verdienen het om te schitteren en kunnen straks met zelfvertrouwen op de deur kloppen van de arbeidsmarkt of verder leren in het beroepsonderwijs.”